Arabia Saudyjska - Al-'Arabiyyah as-Sa'udiyyah, Królestwo Arabii Saudyjskiej, Al-Mamlakah al-'Arabiyyah as-Sa'udiyyah, państwo w południowo-zachodniej Azji. Leży między Morzem Czerwonym a Zatoką Perską. Zajmuje ok. 80% Półwyspu Arabskiego. Graniczy z Jemenem, Omanem, Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi, Katarem, Bahrajnem, Kuwejtem, Irakiem i Jordanią. Powierzchnia 2 149 690 km2. Ludność 17,6 mln (1993). Stolica Ar-Rijad 1,667 tys. mieszkańców (1993).
Podział na 5 prowincji: Asir, Al-Hasa, Al-Hidżaz, Nadżd, Nadżran.
Język urzędowy: arabski.
Waluta: rial saudyjski.
Ludność
Ludność: Saudyjczycy 82%, Jemeńczycy 9,6%, pozostali - Arabowie 3,4%, inni 5%. 98,8% ludności to muzułmanie, 0,8% chrześcijanie, inne wyznania 0,4%.
Warunki naturalne
Większość terytorium Arabii Saudyjskiej zajęta jest przez półpustynie i pustynie (An-Nefud, Ar-Rub al-Chali). Klimat zwrotnikowy kontynentalny, gorący i suchy. Roczna suma opadów od 50 do 150 mm. Rzeki powstają tylko w czasie opadów, po ich ustaniu wysychają. Roślinność pustynna i półpustynna.
Historia
Arabia była prawdopodobnie kolebką Semitów. Stąd wyruszyli oni 4 tysiące lat p.n.e. na podbój Mezopotamii i Palestyny. Od najdawniejszych czasów obszar dzisiejszej Arabii Saudyjskiej zamieszkiwali Arabowie. Od momentu powstania islamu (VII w. n.e.) rozpoczęli podboje sąsiednich krajów pod przywództwem dynastii Abbasydów (750-1258), w połowie XIII w. zostają podbici przez Turków.
Następne niepodległe państwo arabskie na terenie Półwyspu Arabskiego powstało dopiero w XVIII w. dzięki zjednoczeniu plemion arabskich przez wahhabitów. Ich religijny przywódca Muammad Ibn Abd al-Wahhab założył dynastię saudyjską i stworzył niezależne państwo Nadżd. W 1802 wahhabici zdobyli Mekkę. W 1818 ustanowili w Rijadzie swoją stolicę.
Po 1865 dynastia straciła swą pozycję na skutek walk wewnętrznych, doprowadziło to do utraty przez nią władzy na rzecz Raszydytów w latach 1891-1921. W 1902 Abd al-Aziz II zdobył Rijad i rozpoczął wojnę przeciwko Raszydytom, zakończoną zwycięstwem w 1921. W 1921 ogłosił się sułtanem Nadżdu. Po wojnie z Haszynidami z Mekki, przyłączeniu Al-Hidżazu i ustanowieniu protektoratu nad Asirem (1924-1926) ogłosił się królem Al-Hidżazu, Nadżdu i Krajów Zależnych. W 1932 zmienił nazwę kraju na Królestwo Arabii Saudyjskiej.
Ustrój polityczny
Arabia Saudyjska jest od 1932 monarchią absolutną, władzę sprawuje król (Fahd Ibn Abd Al-Aziz As- Saud urodzony 1923). W marcu 1992 król ustanowił pierwszą w historii kraju konstytucję, jej podstawą prawną jest prawo muzułmańskie - szari'at. Działalność partii politycznych jest w Arabii Saudyjskiej zakazana.
Gospodarka
Słabo rozwinięty gospodarczo kraj rolniczy. Głównym bogactwem jest ropa naftowa, której Arabia Saudyjska jest drugim producentem i pierwszym eksporterem na świecie (420,2 mln ton w 1992). Daje ona ponad połowę dochodu narodowego (pierwsze złoża ropy odkryto w 1938), zasoby szacuje się na 18 mld ton. Rafinerie ropy naftowej, cementownie.
W oazach i sztucznie nawadnianych terenach - uprawa daktyli, pszenicy, kawy, sorgo, prosa, kukurydzy. Połów ryb i pereł. Transport głównie samochodowy, brak sieci asfaltowych dróg.
Handel
Głównym partnerem handlowym Arabii Saudyjskiej są Stany Zjednoczone. Od 1990 duże sumy pieniędzy przeznaczane są na rozwój rolnictwa w celu zmniejszenia uzależnienia gospodarki od ropy naftowej. Od 1992 budżet kraju wykazuje deficyt, którego głównym powodem są wydatki poniesione w związku z wojną w Zatoce Perskiej (ok. 50 mld dolarów), w której Arabia Saudyjska sprzymierzyła się z krajami Zachodu przeciwko Irakowi.
