Republika Fidżi, Republic of Fiji, Matanitu Ko Viti, państwo w południowo-zachodniej części Oceanu Spokojnego, obejmujące grupę 844 wysp i atoli koralowych, z których największe to: Viti Levu (Większa Wyspa) i Vanua Levu (Mniejsza Wyspa). Łączna powierzchnia 18 272 km2.
Stolica Suwa, 70 tys. mieszkańców, większe miasta (dane z 1991): Lautoka (29 tys.), Lami (9 tys.), Nadi (8 tys.), Ba (7 tys.).
Podzielone administracyjnie na 14 okręgów.
Językiem urzędowym jest angielski i fidżi.
Waluta narodowa, dolar fidżi dzieli się na 100 centów.
Ludność
738 tys. mieszkańców (1991), co daje średnią gęstość zaludnienia 40 osób/km2. W 1991 w miastach zamieszkiwało 39% ludności. Społeczeństwo dzieli się na dwie duże grupy etniczne: potomków rdzennych mieszkańców wysp - Fidżan (49% ogółu społeczeństwa) i ludność pochodzenia indyjskiego - Hindusów (46%).
Najliczniejszą grupę wyznaniową tworzą reprezentanci różnych odłamów chrześcijaństwa (53%), niewiele mniej liczni są przedstawiciele hinduizmu (38%), ponadto spotyka się muzułmanów (8%) (islam), nieliczne grupy sikhów (sikhów religia) stanowią wąski margines (1%). Ok. 13% ogółu obywateli kraju to analfabeci. Przeciętna długość życia mężczyzn 68, kobiet 73 lata.
Warunki naturalne
Wyspy wchodzące w skład kraju są pozostałością zatopionego kontynentu. Na diorytowym i granitowym cokole wznoszą się wygasłe już wulkany. Najwyższy z powulkanicznych szczytów osiąga wysokość 1322 m n.p.m. Obszar kraju jest bardzo aktywny sejsmicznie. Wyspy pozostają pod wpływem klimatu równikowego oceanicznego.
Średnie roczne opady notowane na wyspie Viti Levu, w Suwa (stolica) wynoszą 2980 mm, przy czym ich największe natężenie notuje się pomiędzy listopadem a październikiem. Szatę roślinną południowo-wschodnich stoków wysp tworzy bujna puszcza tropikalna, na pozostałym obszarze występuje znacznie uboższa roślinność typu sawannowego.
Historia
Wyspy, które obecnie wchodzą w skład Fidżi odkryli i zbadali w XVII i XVIII w. europejscy podróżnicy, A. Tasman i J. Cook. W XIX w. rozpoczął się napływ brytyjskich osadników. W 1874 Wielka Brytania uznała kraj za swoją kolonię. Wraz z Anglikami na wyspy przybyli Hindusi, którzy podejmowali pracę na plantacjach trzciny cukrowej.
Masowy napływ ludności hinduskiej doprowadził do radykalnej zmiany struktury etnicznej społeczeństwa. Rosnący odsetek Hindusów wzbudzał niezadowolenie rdzennej ludności melanezyjskiej. Na tym tle, w 1959, wybuchł konflikt, który doprowadził do gwałtownych zamieszek w kraju. Trwający po dziś dzień antagonizm pomiędzy ludnością melanezyjską a Hindusami jest jednym z poważniejszych problemów wewnętrznych.
W 1966 Fidżi otrzymało wewnętrzną autonomię w ramach brytyjskiej Wspólnoty Narodów, w 1970 kraj odzyskał pełną niepodległość. Trwający konflikt etniczny był jedną z przyczyn kilku przewrotów wojskowych, które miały miejsce w późniejszym okresie. W 1987, po jednym z nich, rozwiązano parlament a kraj wystąpił z brytyjskiej Wspólnoty Narodów.
W 1992 odbyły się pierwsze po 5 latach wolne wybory parlamentarne, które wygrała FPP (Partia Polityczna Fidżi). Na premiera desygnowano przywódcę zwycięskiej partii, generała S. Rabuki, człowieka, który stał na czele przewrotu wojskowego w 1987.
Ustrój polityczny
Formalnie republika, faktycznie rządy w kraju kontroluje wojsko. Głową państwa jest prezydent wybierany w wyborach powszechnych na 5 lat. Władza ustawodawcza w rękach dwuizbowego parlamentu. Izba niższa - izba reprezentantów składa się z 70 deputowanych, izba wyższa - Senat, liczy 34 członków.
Gospodarka
Rolnictwo
Fidżi jest krajem w którym dominującą rolę odgrywa sektor rolniczy. Rolnictwo kraju nastawione jest przede wszystkim na produkcję trzciny cukrowej. Cukier jest najpoważniejszą pozycją w bilansie eksportu kraju. Na zaspokojenie potrzeb wewnętrznych uprawia się głównie ryż, tytoń oraz palmę kokosową, banany, cytryny, kawę, kakao, kauczuk.
W produkcji zwierzęcej podstawowe znaczenie ma hodowla trzody chlewnej. Duże znaczenie dla gospodarki posiada eksploatacja cennych gatunków drzew w wilgotnych puszczach równikowych, które pokrywają aż 65% powierzchni kraju. Poważne znaczenie w uzupełnieniu bilansu żywnościowego kraju ma rybołówstwo. Konserwy rybne produkowane są w dużej części z przeznaczeniem na eksport.
Bogactwa naturalne
Na wyspie Vanua Levu prowadzi się eksploatację złóż złota. Ponadto kraj posiada udokumentowane złoża miedzi i srebra. Przemysł przetwórczy jest stosunkowo słabo rozwinięty i ograniczony zasadniczo do sektora rolno-spożywczego. Znaczący potencjał produkcyjny posiadają cukrownie i zakłady przetwórstwa rybnego oraz browary i fabryki papierosów.
Przemysł
Wśród innych branż stosunkowo nieźle rozwinięty jest sektor materiałów budowlanych (produkcja cementu), chemiczny (farby i lakiery). Ważnym źródłem dochodów państwa jest turystyka. W 1991 wyspy odwiedziło 251 tys. turystów, a obroty tego sektora wyniosły 189 mln USD. Branżowa struktura tworzenia dochodu narodowego: rolnictwo 20%, przemysł 20%, usługi 60%.
W 1990 dochód narodowy na 1 mieszkańca wynosił 1780 USD. Średnia stopa inflacji za lata 1980-1991, 6,1%. Do największych partnerów handlowych kraju należą: Australia, Nowa Zelandia, Japonia, Stany Zjednoczone, Wielka Brytania. Obroty towarowe z zagranicą w 1991 wyniosły: import - 962 mln USD, eksport - 662 mln USD.
